Uw rechten op de bouwplaats: uren, veiligheid, beschermingsmiddelen
De algemene Nederlandse regels over werktijden, veiligheid en beschermingsmiddelen op de bouwplaats. Alleen wat de wet bepaalt, met bronnen.
Bijgewerkt op 2026-11-07
Werktijden en rust
De Arbeidstijdenwet (ATW) regelt de werktijden. Algemene grenzen (een cao of contract kan binnen de wet afwijken):
- Dienst: maximaal 12 uur. Week: maximaal 60 uur, gemiddeld maximaal 48 uur per week over 16 weken.
- Dagelijkse rust: minimaal 11 uur aaneengesloten per 24 uur (de wet kent slechts beperkte uitzonderingen).
- Wekelijkse rust: minimaal 36 uur aaneengesloten per 7 dagen, of 72 uur per 14 dagen.
- Pauze: bij werk van meer dan 5,5 uur minimaal 30 minuten pauze (ook te splitsen in tweemaal 15 minuten).
- Een toeslag voor overwerk of avonduren staat niet in de algemene wet: die volgt uit de cao of uw contract. Kijk wat daarin staat.
- Houd uw uren bij: datum, begin, einde, pauze. Dat is uw bewijs bij een loongeschil.
Per 07.11.2026. Voor bijzondere situaties (zoals nachtwerk) gelden extra regels: zie de bronnen hieronder.
Betaling van uren
Elk gewerkt uur wordt minimaal tegen het wettelijk minimumuurloon (Wet minimumloon) betaald, en een loonstrook is verplicht. Zo leest u een loonstrook
Veiligheid: wat de werkgever moet doen
De belangrijkste wet is de Arbowet (met het Arbobesluit). De werkgever is verantwoordelijk voor veilig en gezond werk.
- De risico's in kaart brengen en een plan van aanpak maken (RI&E), en dat ook uitvoeren.
- U voorlichten en onderrichten over risico's en regels voordat u begint en wanneer de omstandigheden veranderen. Begrijpt u de uitleg niet, zeg het dan tegen de voorman.
- Zorgen voor veilig gereedschap, veilige machines en een veilige werkorganisatie, ook bij werk op hoogte of aan elektra.
- Een ernstig ongeval (dood, blijvend letsel of ziekenhuisopname) melden bij de Arbeidsinspectie.
- De kosten van veiligheidsmaatregelen dragen: die horen niet bij de werknemer te liggen.
Persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM)
Kan een risico niet op andere wijze worden weggenomen, dan verstrekt de werkgever beschermingsmiddelen: helm, veiligheidsschoenen, bril, gehoorbescherming, handschoenen, hesje (afhankelijk van het werk).
- Deze middelen zijn kosteloos: u hoeft ze niet zelf te kopen of via uw loon te betalen.
- Ze moeten passen en in goede staat zijn; versleten middelen worden vervangen.
- Zijn er geen middelen verstrekt en moet het werk toch beginnen? Stop en zeg het tegen de voorman. Begin niet aan gevaarlijk werk zonder bescherming.
Wat er van u wordt verwacht
- De verstrekte beschermingsmiddelen en het gereedschap gebruiken zoals u het geleerd hebt.
- Beveiligingen niet verwijderen en de borden en regels van de bouwplaats opvolgen.
- Gevaar en ongevallen melden bij de voorman, ook als het goed is afgelopen.
Gaat er iets mis?
Zeg het eerst tegen de voorman of de coördinator, bij voorkeur schriftelijk en met datum. Bij direct gevaar: stop het werk, ga naar een veilige plek en bel zo nodig 112.
- Nederlandse Arbeidsinspectie: toezicht op veiligheid, werktijden en minimumloon; u kunt anoniem melden.
- FNV: vakbond, hulp bij een geschil met uw werkgever.
- Juridisch Loket: gratis eerste juridisch advies.
- De coördinator van Razom Werkt spreekt Oekraïens en Russisch en helpt u de juiste instantie te vinden.
Mag dit wel? Veelvoorkomende situaties op het werk
Veelgestelde vragen
Mag van mij gevraagd worden meer dan 12 uur per dienst te werken?
Nee: dat is de algemene wettelijke grens (ATW), los van wat de werkgever wil. De precieze regels voor uw sector staan in de cao en in de bronnen hieronder.
Wie betaalt de helm en de veiligheidsschoenen?
Eist de veiligheid ze, dan betaalt de werkgever: beschermingsmiddelen zijn kosteloos. Wilt u zelf iets kopen, vraag het dan eerst aan de voorman.
Kan ik een misstand anoniem melden?
Ja, de Nederlandse Arbeidsinspectie neemt anonieme meldingen aan. Met uw contactgegevens kan de inspectie details navragen, maar dat is uw keuze.
Is er een toeslag voor overwerk?
De wet kent geen algemene toeslag. Die hangt af van de cao of het contract. Elk gewerkt uur moet in elk geval minimaal tegen het minimumuurloon worden betaald.
Bronnen
- Arbeidstijdenwet (wetten.overheid.nl)
- Arbowet (wetten.overheid.nl)
- Arbobesluit (wetten.overheid.nl)
- Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag (wetten.overheid.nl)
- Nederlandse Arbeidsinspectie
- Rijksoverheid: Arbeidsomstandigheden
- Rijksoverheid: Minimumloon
Dit is algemene informatie, geen juridisch advies. Regels veranderen: controleer de bronnen hierboven.